Кант диабети менен жашоо күнүмдүк тандоолорго акылдуулук менен мамиле кылууну талап кылат жана ийгиликтүү башкаруунун өзөгүндө тамактануу жатат. Тамактанууну көзөмөлдөө жетишсиздик жөнүндө эмес; бул тамак-аштын денеңизге кандай таасир этерин түшүнүү жана кандагы глюкозанын деңгээлин туруктуу кармап туруу, дени сак салмакка жетүү жана кыйынчылыктардын алдын алуу үчүн ыйгарым укуктуу тандоолорду жасоо жөнүндө. Бул колдонмодо диабетти натыйжалуу тамактануу менен башкаруунун негизги принциптери, стратегиялары жана практикалык кеңештери баяндалган.

1. Негизги принциптер: Диабет менен ооругандар үчүн диетанын максаттары

Диабет менен ооругандар үчүн тамактануу планынын негизги максаттары: +

Кандагы глюкозаны көзөмөлдөө: Кандагы канттын деңгээлин максаттуу диапазондо кармап туруу, кооптуу кескин көтөрүлүүлөрдүн жана төмөндөөлөрдүн алдын алуу.

Салмакты башкаруу: Инсулинге сезгичтикти жакшырткан, дени сак дене салмагына жетүү жана аны сактоо.

Жүрөктүн саламаттыгы: Кан басымын жана холестеринди көзөмөлдөө менен кант диабетинен келип чыккан жүрөк-кан тамыр ооруларынын коркунучун азайтуу.

Жалпы ден соолук: Энергия, иммундук функция жана жалпы ден соолук үчүн маанилүү азык заттарды алууну камсыз кылуу.

2. Макронутриенттердин негизги стратегиялары

A. Углеводдор: Сапаттык жана сандык баланс
Углеводдор кандагы кантка эң түздөн-түз таасир этет. Аларды көзөмөлдөө абдан маанилүү.

Сапатты тандаңыз (төмөн гликемиялык индекске – GIге көңүл буруңуз): Кандагы канттын акырындык менен көтөрүлүшүнө алып келүүчү жай сиңүүчү татаал углеводдорду тандаңыз.

Эң сонун тандоолор: Бүтүн дан өсүмдүктөрү (сулу, киноа, күрөң күрүч, бүтүн буудай наны), буурчак өсүмдүктөрү (жасым, буурчак, нокот), крахмалсыз жашылчалар (жалбырактуу жашылчалар, брокколи, калемпир) жана көпчүлүк жемиштер (мөмөлөр, алма, алмурут).

Чектөө: Тазаланган углеводдор жана канттар (ак нан, ак күрүч, макарон, канттуу дан азыктары, кондитер азыктары, момпосуйлар жана кант кошулган таттуу суусундуктар).

Санды башкаруу (порцияны көзөмөлдөө): Атүгүл пайдалуу углеводдорду да көп өлчөмдө жесеңиз, кандагы канттын деңгээлин көтөрүшү мүмкүн. Углеводдорду эсептөө же тарелка ыкмасы сыяктуу ыкмаларды колдонуп, углеводдордун порцияларын эсептөөнү үйрөнүңүз.

Клетчаткага басым жасаңыз: Клетчаткага бай азыктар канттын сиңүүсүн жайлатат. Жашылчалардан, мөмө-жемиштерден, жаңгактардан жана дан өсүмдүктөрүнөн күнүнө кеминде 25-30 грамм клетчатка жегенге аракет кылыңыз.

B. Белок: Арык жана туруктуу
Белок токчулукту (токтук сезимин) камсыз кылат жана кандагы глюкозага минималдуу түз таасир этет.

Эң сонун тандоолор: Балык (айрыкча омега-3кө бай лосось сыяктуу майлуу балыктар), терисиз үй канаттууларынын эти, жумуртка, майсыз эт, тофу, темпе жана грек йогурту сыяктуу майы аз сүт азыктары.

Чектөө: Кайра иштетилген эттер (колбаса, бекон, хот-дог) жана майлуулугу жогору кызыл эт кесимдери.

C. Майлар: Жүрөктүн саламаттыгы үчүн туура түрү
Диабет жүрөк ооруларынын коркунучун жогорулатат, андыктан ден соолукка пайдалуу майларды тандоо өтө маанилүү.

Каныкпаган майларды тандаңыз (жүрөк үчүн пайдалуу): Бул майлар холестериндин деңгээлин жакшырта алат.

Булактар: авокадо, жаңгактар ​​(бадам, грек жаңгагы), уруктар (чиа, зыгыр уругу) жана зайтун майы жана рапс майы сыяктуу майлар.

Каныккан жана транс майларды (ден соолукка зыяндуу) чектөө: Бул майлар холестеринди жана сезгенүүнү жогорулатат.

Булактар: куурулган тамактар, бышырылган азыктар, кызыл эт, толук майлуу сүт азыктары жана "жарым-жартылай гидрогенделген майлар" камтылган таңгакталган жеңил тамактар.

3. Практикалык тамактануу адаттары жана ыкмалары

Порцияны көзөмөлдөө – Тарелка ыкмасы:Ар бир тамак үчүн жөнөкөй визуалдык көрсөтмө:

Тарелкаңыздын жарымы:Крахмалсыз жашылчалар (шпинат, сабиз, помидор).

Тарелкаңыздын ¼ бөлүгү:Майсыз белоктор (тоок эти, балык, тофу).

Тарелкаңыздын ¼ бөлүгү:Комплекстүү углеводдор (квиноа, таттуу картошка, күрөң күрүч).

Кошумча: Бир порция жемиш жана капталына пайдалуу май кошуңуз.

Тамактануу убактысы жана ырааттуулугу: Көп жана сейрек тамактануудан алыс болуңуз. Ар бир 3-4 саат сайын аз өлчөмдөгү, тең салмактуу тамактарды жана жеңил тамактарды жеп туруу кандагы канттын кескин өзгөрүшүнүн алдын алууга жардам берет.

Аң-сезимдүү тамактануу тартиби: Изилдөөлөр көрсөткөндөй, углеводдорду жегенге чейин жашылчаларды жана белокторду жеген тамактан кийинки кандагы канттын кескин көтөрүлүшүн бир топ басаңдата алат. Төмөнкү ырааттуулукту колдонуп көрүңүз: Жашылчалар → Белок/Май → Углеводдор.

Тамак-аштын этикеткаларын окуңуз: Детектив болуңуз. Төмөнкүлөргө көңүл буруңуз:

Жалпы углеводдор: курамында кант, клетчатка жана крахмал бар.

Кошулган канттар: Курамында кант көп болгон азыктарды издеп таап, алардан алыс болуңуз.

Порциянын өлчөмү: Этикеткадагы бардык маалымат ушул өлчөмгө негизделген.

Суунун жетиштүү көлөмүн сактаңыз: Көп суу ичиңиз. Канттуу газдалган суусундуктардан, жемиш ширелеринен жана энергетикалык суусундуктардан алыс болуңуз. Суу, газдалган суу же таттуу эмес чай менен кофени тандаңыз.

4. Кеңири тараган мифтерди жокко чыгаруу

Миф 1: "Сиз канттын бардык түрлөрүнөн толугу менен баш тартышыңыз керек".

Чындык: Эгерде башка углеводдор менен алмаштырылып, тең салмактуу тамак-аш менен бирге желсе, аз өлчөмдөгү кант диабет менен ооругандардын диетасынын бир бөлүгү болушу мүмкүн. Көңүл жалпы углеводдорду кабыл алууга бурулат.

Миф 2: «Сиз атайын «диабет» тамактарын жешиңиз керек».

Чындык: Бул азыктар көбүнчө кымбат, майга бай жана тамак сиңирүүнүн бузулушуна алып келүүчү кант спирттерин камтышы мүмкүн. Табигый азыктар ар дайым эң жакшы тандоо болуп саналат.

3-миф: "Жемиш-жемиштер таттуу болгондуктан ден соолукка зыяндуу".

Чындык: Бүтүн жемиштер клетчаткага, витаминдерге жана антиоксиданттарга бай. Анын курамында табигый кант (фруктоза) болгону менен, анын клетчатка курамы кандагы канттын деңгээлин азайтат. Эң негизгиси, жемиш ширесинин ордуна бүтүн жемиштерди тандап, порциялардын өлчөмүн көзөмөлдөө керек.

5. Корутунду: Туруктуу жашоо образы, чектөөчү диета эмес

Кант диабети менен ооругандарды дарылоо – бул үйрөнүү жана адаптациялоо жолу. Баарына бирдей ылайыктуу бир план жок. Эң натыйжалуу ыкма – бул жекелештирилген, туруктуу жана пайдалуу, аш болумдуу азыктарга багытталган тамак-аш.

Эң негизгиси, ар дайым медициналык кызмат көрсөтүүчү командаңыз менен тыгыз иштешиңиз,анын ичинде дарыгер жана катталган диетолог. Алар сизге ден соолугуңуздун абалына, дары-дармектериңизге жана жеке каалоолоруңузга дал келген жекече тамактануу планын түзүүгө жардам бере алышат, бул сизге диабет менен толук кандуу жана ден-соолукта жашоого мүмкүнчүлүк берет.